Kaşıntılı Cilt Hastalıklarından “Uyuz”

Kaşıntılı Cilt Hastalıklarından “Uyuz”

Uyuz hastalığı, sarcoptes scabiei von hominis adlı akarın sebep olduğu kaşıntılı bir hastalıktır. Toplumda her sosyo ekonomik sınıftan insanda görülebilir. Uyuzun spesifik belirtileri arasında; yoğun kaşıntı (özellikle geceleri artan, sıcak duş sonrası artan nitelikte) yaygın iltihaplı papüller (sivilce benzeri kırmızı deri kabartıları) yer alır.

Kaşıntı ve papüller vücudun genelinde olabileceği gibi özellikle el parmak aralarında, el bilek iç yüzlerinde, dirseklerde, meme uçlarında, belde, cinsel organda lokalize bir şekilde de olabilir. Uyuz akarı gözle görülemez, tanı bir hekim tarafından deriden alınan kazınmış örneğin mikroskop altında analizi ile; uyuz akarı, akar yumurtası veya dışkısının tespit edilmesiyle doğrulanmalıdır. Eğer akar bulunamadıysa da hastanın uyuz olabileceği ihtimali yok sayılamaz.

Uyuz hastalığının çeşitleri;

Klasik ve Kabuklu uyuz olarak iki çeşidi vardır;

  • Kabuklu uyuz, Norveç uyuzu olarak da bilinir.
  • Klasik uyuz normal kişilerde görülürken kabuklu uyuz bağışıklık sistemi baskılanmış (AIDS hastaları, immünsupratif tedavi alan hastalar gibi) kişilerde görülür.

Klasik uyuz hastasında 10-15 akar bulunurken kabuklu uyuz hastasında bu sayı çok daha fazladır. Dolayısıyla kabuklu uyuz daha bulaşıcıdır.

Uyuz akarı insan cildine tutunduktan sonra deride tüneller kazarak ilerler ve dişi uyuz akarının deri içine yumurtalarını bırakmasıyla çoğalarak yayılır. Eğer kişi daha önceden uyuz geçirmemişse uyuz belirtilerinin başlaması 4-8 haftayı bulabilir. Ancak bu süreçte kişi uyuzu diğer insanlara bulaştırabilir. Eğer daha önceden uyuz geçiren birisine uyuz bulaştıysa belirtiler 1-4 gün gibi çok daha kısa bir zamanda başlayabilir.

Resim:Uyuz akarının mikroskop altındaki görüntüsü


Uyuz hastalığının bulaşma riski;

Uyuz çoğunlukla yakın ten temasıyla bazen de uyuzlu kişinin kullandığı havlu, battaniye, giysi gibi eşyaların bir başkası tarafından kullanılmasıyla bulaşabilir. Temas genellikle uzundur; hızlı bir el sıkışma veya kucaklaşma genellikle uyuz yaymaz. Hayvanlardaki uyuz akarı insanlarda yaşayamaz, hayvan ile yakın temas sonrası insan derisine tutunan uyuz akarı kişide cilt tahrişine ve geçici kaşıntıya sebep olur ve birkaç gün içerisinde kendiliğinden ölür. Bunun sürekli tekrarlanmaması ve hayvanın konforu için uyuzlu hayvan tedavi edilmelidir.

Uyuz akarı insan vücudunda 1-2 ay boyunca yaşayabilir, ancak insan vücudundan uzakta 2-3 güne kadar yaşayabilir. Kabuklu uyuz ise insan vücudu dışında 7 güne kadar yaşayabilir.

Uyuzdan korunmak için yapılması gerekenler;

Uyuzlu kişi ile yakın temastan kaçınmak gereklidir. Ayrıca uyuz akarı ile enfekte kişinin kullandığı giysi, yatak, havlu, battaniye gibi eşyaların paylaşılmaması gereklidir. Uyuz hastası ile temaslı eşyalar var ise yüksek sıcaklıkta yıkanmalı ve kurutulmalıdır. Yıkanamayacak eşyalar 3 gün ağzı sıkı bir şekilde kapalı bir poşette bekletilebilir. Kimin uyuz akarı taşıdığını anlamak hastalığın semptom vermeyen kuluçka evresinde zor olacağı için genel bir önlem olarak internetten alınan giysilerin ve mağaza kabinlerinde denenen giysilerin akar taşıma olasılığı göz önünde bulundurulmalıdır. Deneme süresi mümkün olduğunca kısa tutulabilir. Hijyen önlemi olarak yeni alınan eşyalar kullanılmadan önce yıkanmalıdır.

 

Tedavi yöntemlerini diğer yazımda sizlerle paylaşacağım. Sağlıkla kalın…

 

Kaynaklar

 

Ecz. Aydanur SİVİŞOĞLU

DİĞER HABERLER
Kuduz şüphesinde ilk yardım nasıl olmalı?
İnfluenza geri geldi
24 Kasım Öğretmenler Günü Kutlu Olsun
Mitokondrilerimiz Kadar Konuşalım !
Diyabeti Önlemek Mümkün
Saygı İle...
Obezite Kanser Riskini Arttırıyor
Hangi Duygumuzu Yiyoruz?
Hümektan nedir?
Miyastenia Gravis
Bağısak Kanserinde Basit Test
RETİNOIDLER
PNH hastaları korkmamalı
Lejyoner Hastalığı
Güneş koruyucunuzun doğru seçimi
Miyastenia Gravis
Ramazan Bayramınız Kutlu Olsun!
Bayramda Şekere Dikkat
23 NİSAN KUTLU OLSUN
Hurmanın Sağlığa Faydaları
Fibromiyaljide sağlık için 20 adım
Menisküs Yırtığı Nedir
Her Yönüyle “PPI”
Vertigo Nedir?
Kimyasallar ve Biz-I
Azalmış (Düşük) Yumurtalık Rezervi
Sağlığımızın Demirbaşı
14 Mart Tıp Bayramı
İlaçların Vücuttaki Yolculuğu
Huzursuz Bağırsak Sendromu

En Çok Okunanlar


Diyabeti Önlemek Mümkün

Her yaş grubunda ortaya çıkan diyabet vakalarının sayısı artıyor. Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları Uzmanı Dr. Erdem Türemen, diyabetin çeşitli organlarda yarattığı etkilerin istenmeyen sonuçlara kadar ilerleyebildiğini belirtti.

Mitokondrilerimiz Kadar Konuşalım !

Kronik yorgunluk sendromu; hastalık tanısı alınmadığı halde fiziksel, zihinsel ve duygusal olarak yorgunluk veya tükenmişlik halinin 6 aydan uzun sürerek normal hayata devam edememe durumudur.

İnfluenza geri geldi

Domuz gribi olarak bilinen H1N1 Influenza A, yeniden etkisini göstermeye başladı. Son günlerde çevremizdeki pek çok insan yüksek ateş, halsizlik, boğaz ağrısı ve öksürük şikayetleri yaşıyor.